Bioneer Top official visited EBTi READ MORE

Bioneer Top official visited EBTi READ MORE

Bioneer Top official visited EBTi READ MORE

Bioneer Top official visited EBTi READ MORE

Bioneer Top official visited EBTi READ MORE

Training on PCR and real time PCR detection methods READ MORE

Training on PCR and real time PCR detection methods READ MORE

Training on PCR and real time PCR detection methods READ MORE

Training on PCR and real time PCR detection methods READ MORE

Training on PCR and real time PCR detection methods READ MORE

Press Release on Consultative work shop on the State of Ethiopia Coffee Tissue Culture Chanllges and Its way forward. READ MORE

Press Release on Consultative work shop on the State of Ethiopia Coffee Tissue Culture Chanllges and Its way forward. READ MORE

Press Release on Consultative work shop on the State of Ethiopia Coffee Tissue Culture Chanllges and Its way forward. READ MORE

Press Release on Consultative work shop on the State of Ethiopia Coffee Tissue Culture Chanllges and Its way forward. READ MORE

Press Release on Consultative work shop on the State of Ethiopia Coffee Tissue Culture Chanllges and Its way forward. READ MORE

High level of delegates of Science and technology based industries from Islamic Republic of Iran and EBTi held forum. READ MORE

High level of delegates of Science and technology based industries from Islamic Republic of Iran and EBTi held forum. READ MORE

High level of delegates of Science and technology based industries from Islamic Republic of Iran and EBTi held forum. READ MORE

High level of delegates of Science and technology based industries from Islamic Republic of Iran and EBTi held forum. READ MORE

High level of delegates of Science and technology based industries from Islamic Republic of Iran and EBTi held forum. READ MORE

በጣና ሐይቅ ላይ የተከሰተውን የእምቦጭ አረም ሁኔታ ለማጥናት የባዮ-ቴክኖሎጂ ኢንስቲትዩት የጥናትና ምርምር ባለሙያዎች ቡድን ወደ ባሕርዳር አቀና። READ MORE

በጣና ሐይቅ ላይ የተከሰተውን የእምቦጭ አረም ሁኔታ ለማጥናት የባዮ-ቴክኖሎጂ ኢንስቲትዩት የጥናትና ምርምር ባለሙያዎች ቡድን ወደ ባሕርዳር አቀና። READ MORE

በጣና ሐይቅ ላይ የተከሰተውን የእምቦጭ አረም ሁኔታ ለማጥናት የባዮ-ቴክኖሎጂ ኢንስቲትዩት የጥናትና ምርምር ባለሙያዎች ቡድን ወደ ባሕርዳር አቀና። READ MORE

በጣና ሐይቅ ላይ የተከሰተውን የእምቦጭ አረም ሁኔታ ለማጥናት የባዮ-ቴክኖሎጂ ኢንስቲትዩት የጥናትና ምርምር ባለሙያዎች ቡድን ወደ ባሕርዳር አቀና። READ MORE

በጣና ሐይቅ ላይ የተከሰተውን የእምቦጭ አረም ሁኔታ ለማጥናት የባዮ-ቴክኖሎጂ ኢንስቲትዩት የጥናትና ምርምር ባለሙያዎች ቡድን ወደ ባሕርዳር አቀና። READ MORE

የኢትዮጵያ ባዮቴክኖሎጂ ኢንስቲትዩት የግንዛቤ ማስጨበጫ ስልጠና መስጠት ጀመረ READ MORE

የኢትዮጵያ ባዮቴክኖሎጂ ኢንስቲትዩት የግንዛቤ ማስጨበጫ ስልጠና መስጠት ጀመረ READ MORE

የኢትዮጵያ ባዮቴክኖሎጂ ኢንስቲትዩት የግንዛቤ ማስጨበጫ ስልጠና መስጠት ጀመረ READ MORE

የኢትዮጵያ ባዮቴክኖሎጂ ኢንስቲትዩት የግንዛቤ ማስጨበጫ ስልጠና መስጠት ጀመረ READ MORE

የኢትዮጵያ ባዮቴክኖሎጂ ኢንስቲትዩት የግንዛቤ ማስጨበጫ ስልጠና መስጠት ጀመረ READ MORE

Experts in the field of Artificial Intelligence (AI) say that a dynamic environment need to be set up to leverage the sector as yet another contributor to the ongoing sustainable development. READ MORE

Experts in the field of Artificial Intelligence (AI) say that a dynamic environment need to be set up to leverage the sector as yet another contributor to the ongoing sustainable development. READ MORE

Experts in the field of Artificial Intelligence (AI) say that a dynamic environment need to be set up to leverage the sector as yet another contributor to the ongoing sustainable development. READ MORE

Experts in the field of Artificial Intelligence (AI) say that a dynamic environment need to be set up to leverage the sector as yet another contributor to the ongoing sustainable development. READ MORE

Experts in the field of Artificial Intelligence (AI) say that a dynamic environment need to be set up to leverage the sector as yet another contributor to the ongoing sustainable development. READ MORE

ላብራቶሪ ኢንፎርሜሽን ማኔጅመንት ሲስተም READ MORE

ላብራቶሪ ኢንፎርሜሽን ማኔጅመንት ሲስተም READ MORE

ላብራቶሪ ኢንፎርሜሽን ማኔጅመንት ሲስተም READ MORE

ላብራቶሪ ኢንፎርሜሽን ማኔጅመንት ሲስተም READ MORE

ላብራቶሪ ኢንፎርሜሽን ማኔጅመንት ሲስተም READ MORE

ናኖ ቴክኖሎጂ (ናኖ) በአንፃራዊነት ዕይታ ሲቃኝ አዲስ የምርምር ዘርፍ እንደሆነ ይገለጻል፡፡ READ MORE

ናኖ ቴክኖሎጂ (ናኖ) በአንፃራዊነት ዕይታ ሲቃኝ አዲስ የምርምር ዘርፍ እንደሆነ ይገለጻል፡፡ READ MORE

ናኖ ቴክኖሎጂ (ናኖ) በአንፃራዊነት ዕይታ ሲቃኝ አዲስ የምርምር ዘርፍ እንደሆነ ይገለጻል፡፡ READ MORE

ናኖ ቴክኖሎጂ (ናኖ) በአንፃራዊነት ዕይታ ሲቃኝ አዲስ የምርምር ዘርፍ እንደሆነ ይገለጻል፡፡ READ MORE

ናኖ ቴክኖሎጂ (ናኖ) በአንፃራዊነት ዕይታ ሲቃኝ አዲስ የምርምር ዘርፍ እንደሆነ ይገለጻል፡፡ READ MORE

Bioneer Top official
Bioneer Top official visited EBTi
Training on PCR
Training on PCR and real time PCR detection methods
Press Release on Consultative work shop on the State of Ethiopia Coffee Tissue Culture Chanllges and Its way forward.
Press Release on Consultative work shop on the State of Ethiopia Coffee Tissue Culture Chanllges and Its way forward.
Islamic Republic of Iran
High level of delegates of Science and technology based industries from Islamic Republic of Iran and EBTi held forum.
የኢንስቲትዩቱ ምሁራን በእምቦጭ ላይ ጥናት ለማካሄድ ወደ ባሕርዳር አቀኑ
በጣና ሐይቅ ላይ የተከሰተውን የእምቦጭ አረም ሁኔታ ለማጥናት የባዮ-ቴክኖሎጂ ኢንስቲትዩት የጥናትና ምርምር ባለሙያዎች ቡድን ወደ ባሕርዳር አቀና።
የኢትዮጵያ ባዮቴክኖሎጂ ኢንስቲትዩት የግንዛቤ ማስጨበጫ ስልጠና መስጠት ጀመረ
የኢትዮጵያ ባዮቴክኖሎጂ ኢንስቲትዩት የግንዛቤ ማስጨበጫ ስልጠና መስጠት ጀመረ
Government Embracing Artificial Intelligence
Experts in the field of Artificial Intelligence (AI) say that a dynamic environment need to be set up to leverage the sector as yet another contributor to the ongoing sustainable development.
ላብራቶሪ ኢንፎርሜሽን ማኔጅመንት ሲስተም
ላብራቶሪ ኢንፎርሜሽን ማኔጅመንት ሲስተም
የናኖ ቴክኖሎጂ ጥቅሞች
ናኖ ቴክኖሎጂ (ናኖ) በአንፃራዊነት ዕይታ ሲቃኝ አዲስ የምርምር ዘርፍ እንደሆነ ይገለጻል፡፡
Back

ማቴሪያልስ ሳይንስ በኢትዮጵያ

ኢትጵያ የዘመናዊ ስልጣኔ መገለጫ እንድትን ከአድዋ ድል ቴክኖሎጂ ሀገር ውስጥ በማስገባት ህብረተሰቡን ማላመድ እንደተጀመረ ታሪክ ያወሳልናል ወደ ሀገር ውስጥ ከገቡ ቴክኖሎጂዎች ውስጥ መብራት ስልክ የአየር ትራንስፖርት ... ይጠቀሳሉ። በወቅቱ ለህብረተሰቡ ከተዋወቁት ቴክኖሎጂዎች ባሻገር በ1935 .ም ለኢትዮጵያ የመጀመሪያዋ የሆነችውና በሃገር ውስጥ የተገጣጠመችው ጸሐ የተባለች አውሮፕላን ትጠቀሳለች።

በታሪክ እንደምንረዳው የኢትዮጵያ የፈጠራና የቴክኖሎጂ ተጠቃሚነት በተለያየ ምክንያቶች ለረጅም ጊዜ ተቀዛቅዞ የነበረ ቢሆንም፣ ባለፉት ሁለት አስርት ዓመታት ግን ከፍተኛ የሆነ ማህበራዊና ኢኮኖሚያዊ እድገት ማምጣት ተችሏል። የዚህ ለውጥ ሚስጥር ሀገሪቱ የነደፈችው የእድገትና ትራንስፎርሜሽን እቅድ ለማሳካት የተወሰደው ስትራቴጂ ከፍተኛ አስተዋፆ ነበረው። ከዚህ አንፃር የመንግስት የትኩረት አቅጣጫ እውቀትን ያማከለ ኢኮኖሚና ፈጠራ ላይ የተመሰረተ ማህበረሰብን ለመገንባት ዩኒቨርሲቲዎች፣ ላብራቶሪዎች፣ ምርምር እና ኢንዱስትሪን የሚያስተሳስሩ ተቋማት ተመስርቷል።

ኢትጵያ ወደ ዝቅተኛ መካከለኛ ገቢ ለመድረስ የምታደርገውን ግስጋሴ ከግብ ለማድረስ የሰለጠነ የሰው ኃይልና የቴክኖሎጂ አቅምን ለማዳበር በማቴሪያልስ ሳይንስ ዘርፍ ጠንካራ መሰረቶች መጣል እንዳለባት ታምኖበታል። ለመጀመሪያ ጊዜ በማሪያል ሳይንስ ፕሮግራም የአዲስ አበባ ዩኒቨርሲቲ 2008.ም በሁለተኛ ድግሪ መሰጠት ጀመረ ይህን መሰረት በማድረግ ሎች ተቋማት የራሳቸውን የማቴሪያል ሳይ ትምህርት ክፍል መመስረት ችለዋል ለምሳሌ ጅማ ዩኒቨርሲቲ ከመጀመሪያ እስከ ሦስተኛ ድግሪ ድረስ በመስጠት ላይ ይገኛል።

በአሁኑ ጊዜ የኢትዮጵያ ምሁራን፣ የኢንዱስትሪ ባለሞያዎችና  ፖለሲ አውጪዎች  ማቴሪያልስ ሳይንስ ላይ በማተኮር  በኢኮኖሚው ያለውን ተጽዕኖ በሚገባ ተገንዝበዋል። የሳይንስና ቴክኖሎጂ ሚኒስተርን የመሳሰሉ ተቋማትም የማቴሪያልስ ሳይንስ ትምህርትና ምርምር በስሩ ባሉ ሳይንስና ቴክኖሎጂ ዩኒቨርሲቲዎችና የምርምር ተቋማት (የኢትዮጵያ ባዮቴክኖሎጂ ኢንስቲትዩት) መስርተዋል። በተጨማሪም የሳይንስና ቴክኖሎጂ ሚኒስቴር ከቻይና ብሄራዊ የግንባታ ማቴሪያል ቡድን ማህበር (China National Building Materials Group Corporation, CNBM) ጋር ሥነ ህንጻ ማቴሪያልስ ጥናት ላብራቶሪ ለማቋቋም ስምምንት ላይ ደርሰዋል።

የማቴሪያልስ ሳይንስ መልካም አጋጣሚዎችና ተግዳሮቶች

በሰው ኃይል ልማት ዘርፍ

የማቴሪያልስ ሳይንስ ዘርፍ በኢትዮጵያ በተቋም ደረጃ አገልግሎት ሲሰጥ አለመቆየቱ አሁን በዘርፉ ተመርቀው ለሚመጡ ባለሙያዎች በቀላሉ ሙያቸውን መተግበር እንዲችሉ መንገድ ከፍቷል። በማቴሪያልስ ሳይንስ መስክ እየሰለጠነ ያለውን የሰው ኃይል በብዛትና በጥራት በማፍራት ሌሎች አገሮች ስኬታማ መሆን የቻሉበትን መንገድ ተከትሎ የአርፍዶ ደራሽ እድላችንን (late comer advantage) በመጠቀም በአጭር ጊዜ ውስጥ ተወዳዳሪ መሆን ይቻላል።

በማቴሪያልስ ሳይንስ ቴክኖሎጂ በቂ የሰለጠነ ባለሙያ ባለመገኘቱ ኢትዮጵያ ከዘርፉ አስፈላጊውን ጥቅም ሳታገኝ ቆይታለች። ከዚህም በተጨማሪ ዘርፉ የተለያየ ክህሎት ያላቸው ተመራማሪዎች በትስስር መስራትን የሚጠይቅ ቢሆንም የሚጠበቀውን ያህል ጠንካራ ሆኖ አልተገኘ በሌላ በኩል ከማቴሪያልስ ሳይንስ ምርምር ተጠቃሚ መሆን የሚችሉ ኢንዱስትሪዎች በተለምዶ ከመስራት ባለፈ አገሪቱ ያላትን ውስን የሰለጠነ የሰው ኃይል ለመጠቀም ረጉት ጥረት አጥጋቢ አይደለም። ስለዚህ ክህሎቱ ያላቸው ከፍተኛ ተመራማሪዎችን እርስ በርስና ከኢንዱስትሪዎች ጋር ያላቸውን ትስስር በማጠናከር ዘርፉን ማበልፀግ ያስፈልጋል።

በምርምር አደረጃጀት

ኢትዮጵያ ሌሎች አገራት ጠንካራ መሰረት ላይ የገነቡትን ቴክኖሎጂ በማሸጋገር ከአገራችን ነባራዊ ሁኔታ ጋር በማላመድና የማቴሪያልስ ሳይንስ የምርምር ሥርዓትን (system) በመዘርጋት ሌሎች አገራት የደረሱበት ደረጃ መድረስና ባጭር ጊዜ ውስጥ በአፍሪካም ይሁን በዓለም አቀፍ ደረጃ ተወዳዳሪ መሆን ትችላለች።

በኢትዮጵያ ለማቴሪያልስ ሳይንስ ቴክኖሎጂ ምርምር ዘርፍ የተዘረጋ ሥርዓት (system) አለመኖሩ አሁን ዘርፉ ከደረሰበት ደረጃ ጋር አብሮ ለመሄድ እንቅፋት ሆኗል። ጊዜና ወጪ ቆጣቢ የምርምር ቴክኖሎጂ ሽግግ ባለመፈጠሩ እስካሁን ድረስ ቴክኖሎጂን ለሚጠይቁ ሥራዎች ዕድሉ ለሌላ አገር ባለሙያዎች ሲሰጥ ቆይቷል። ስለዚህም በዘርፉ ምርምር ስርዓ ያልዳበረ ከመሆኑ አንፃር በቀጣይ መታት ጠንካራ መሰረት ያለውና በሥራ ተፈትሾ አሰሪነቱ የታመነበት የምርምር ባህል በልፀግ ይገባል።

በምርምር መሰረተ ልማት

በኢትዮጵያ የማቴሪያልስ ሳይንስ ምርምር ዘርፍን የሚረዱ ዩኒቨርሲቲዎች እና ልማት ተቋማት መኖራቸው አነስተኛም ቢሆን መሰረተ ልማቱን ለማጠናከር ጥሩ አጋጣሚ ይፈጥራል ከዚህም በተጨማሪ ዘርፉ በአገራችን ብዙ ያልተሰራበት እንደመሆኑ ከመንግስታዊና ከግል ማት እንዲሁም ከባለሀብቶች በገንዘብ በመታገዝ ዘርፉ የሚፈልጋቸውን ግብዓቶች ማሟላት ይቻላል።

በፍጥነት ወደ ተቀላጠፈ የስራ ሂደት ውስጥ ለመግባት የሚያስችሉ የላብራቶሪ እቃዎች በሀገሪቱ የተራራቁ እና የተለያዩ ቦታዎች መገኘት ትልቅ ፈተና ሆኖ ይገኛል። በኢትዮጵያ ዘርፉ የሚጠይቃቸው የመሰረተ ልማት አውታሮች ባለመዘርጋታቸው እስካሁን ድረስ ዘርፉን በተቋም ደረጃ ለመመስረት ብዙ ጊዜንና ጉልበትን የሚጠይቅ ሆኗል። በአገሪቱ ባሉ ማት ለማቴሪያልስ ሳይንስ ምርምር የሚያገለግሉ ውስን ግብዓቶች እንደሚኖሩ ቢገመትም በትክክለኛ መንገድ እያንዳንዱ የያዘው የፋሲሊቲ አቅም ተመዝግቦ  አለመታወቁ ተመራማሪዎችን ለእንግልት እየዳረገ ይገኛል። ያም ማለት አንዱ የገዛውን ሌላውም በመግዛት ለአላስፈላጊ ወጪ ሲዳርጉ ቆይተዋል። ስለዚህ ከላይ የተነሱ ችግሮችን በመፍታት ዘርፉ የሚፈልገውን መሰረተ ልማት ማሟላት ጊዜ የሚሰጠው ጉዳይ አይደለም።

ማቴሪልስ ሳይንስ ከፖሊ አንጻር

የኢትዮጵያ ሳይንስ ቴክኖሎጂና ፈጠራ ፖሊሲ በሚኒስትሮች ምክር ቤት 2004 . ጸደቀ። በዚህ መሰረት በኢትዮጵያ ሳይንስ ቴክኖሎጂና ፈጠራ ላይ ያሉትን ችግሮች መርምሮና ጥናት አድርጎ ከኢትዮጵያ ነባራዊ ሁኔታ አንጻር 11 አንገብጋቢ የፖሊሲ ጉዳዮችን አስቀምጧል። እነሱም፡- የቴክኖሎጂ ሽግግር፣ የሰው ሀብት ዕድገት፣ የአምራችና አገልግሎት ሰጭ ተቋማት፣ የምርምር ኢንስቲትዩት፣ የፋይናንሻልና ኢንሴንቲቭ፣ ሀገራዊ የመሰረተ ልማት (ዩኒቨርሲቲ፣ ምርምር ኢንስቲትዩት፣ የቴክኒክ እና ሙያ ተቋም እና ኢንዱስትሪ ግንኙነት) የአእምሮ ንብረት ጥበቃ፣ ሳይንስና ኢንፎርሜሽን ቴክኖሎጂ፣ የአካባቢ ጥበቃና ልማት፣ ዓለም አቀፍ ትብብር ናቸው።

እነዚህን የተመረጡ ዋና ዋና የፖሊሲ ጉዳዮች ከሀገራችን ሳይንስና ቴክኖሎጂ የትኩረት አቅጣጫዎች ጋር በሚከተለው ዘርፍ ይዛመዳል። በግብርና፣ በአግሮ ፕሮሰሲንግ፣ በቴክኖሎጂ፣ በግንባታ፣ በኬሚካል እና ፋርማሲዩቲካል፣ በኢንፎርሜሽን ቴክኖሎጂ፣ በኤሌክትሮኒክስ፣ በቆዳ፣ በብረታ ብረት፣ በጨርቃጨርቅ፣ በማዕድን እና የተፈጥሮ ጋዝ፣ በውሃ፣ በመስኖና ኢነርጂ እንዲሁም በጤናና አካባቢ ናችው። የቴክኖሎጂ ሽግግር፣ የአምራችና አገልግሎት ሰጪ ተቋማት፣ ሀገራዊ የመሰረተ ልማት (ዩኒቨርሲቲ፣ ምርምር ኢንስቲትዩት፣ የቴክንክና ሙያ ተቋማት እና ኢንዱስትሪ ግንኙነትየአካባቢ ጥበቃና ልማት ናቸው።

ማቴሪያልስ ሳይንስ እነዚህ ከላይ የተጠቀሱት ዘርፎች ላይ ምርምሮችን በማድረግ የተለያዩ እሴቶችን በማበርከት አገሪቱ የቀረጸችውን የሁለተኛው ዕድገትና ትራንስፎርሜሽን ዕቅድ .. 2 የጀርባ አጥንት በመሆን የቴክኖሎጂ ዕድገት በማምጣት የኢኮኖሚያዊና ማህበራዊ ዘርፎችን እንደሚያሻሽል ይታመናል።

ማቴሪያልስ ሳይንስ የዕ.. 2 ግቦችን ለማሳካት ወሳኝ ሚና ይጫወታል በኢኮኖሚው ዘርፍ ትክክለኛውን ቁስ ለይቶ በመጠቀም የማሽን ዋጋን በመቀነስ፣ የግብርና ግባቶችን በማዘመን፣ የተፈጥሮ ማዕድናት ለማውጣት የምንጠቀምባቸውን ዘዴዎች በማሻሻልና ለግንባታ ስራ የሚውሉ ከባድ ቁሶች ቀላል ክብደት ባላቸው ቁሶች በመተካት ምርታማነትን ማሳደግ፣ ወጪን መቀነስና የውጭ አገር ምንዛሬን ማዳን ይችላል። በመሰረተ-ልማት ዘርፉ ማቴሪያልስ ሳይንስ የማህበረሰቡን ደህንነት፣ ምቾትና አጠቃላይ ምርታማነት ማሻሻል ይችላል። በዚህ ረገድ የተሽከርካሪ ቁሶች ጥራት ማሳደግ፣ ርካሽና የተሻሉ የውሃና የኤሊክትሪክ ሃይልን ማሰራጫ ተግዳሮቶችን መፍታት፣ የቴሌኮሙኒኬሽን አቅርቦት ጥራትን ማዘመን ይቻላል።የትኩረት አቅጣጫዎች ልየታ ሲባል ልዩ ልዩ የምርምር ስርዓት ልምዶችን አጥንቶ መቀመር አስፈላጊ ሆኖ ተገኝቷል። ለዚህ ተግባር የአገሪቱ የልማት ስትራቴጂክ ሰነዶች ማጣቀሻ ሆነው ያገለገሉ ሲሆን ከነዚህም መካከል ሁለተኛው የእድገትና ትራንስፎርሜሽን ዕቅድ (... 2) በዋናነት ጥቅም ላይ ውሏል።

በረጅም ጊዜ ዕቅድ ማቴሪያልስ ሳይንስ የላቁ ቴክኖሎጂዎችን በማምጣትና እንዳስፈላጊነቱ በማሻሻል፣ አገልግሎታቸውን የጨረሱ ማቴሪያሎችን ወደ ሃብት በመቀየር፣ የኤክስፖርት መስፈርቶችን በቅናሽ ዋጋ  ማሟያ ዘዴዎች በማዳበር፣ የማዕድን ሃብታችንን እና የስነ-ሕንፃ ዲዛይን ምርጫችን በማሳደግ የኢኮኖሚ ዘርፉን ማዳበር ይችላል። በመሰረተ-ልማት ዘርፉ ለአካባቢ ተስማሚ መፍትሄዎች በመቅረፅ ከአየር ብክለት ጋር ለመዋጋት ማቴሪያልስ ሳይንስ ምርምር ከፍትኛ አስተዋጾ ያበረክታል። በማህበራዊው ዘርፍ የረቀቁ የትምህርት፣ የጥናትና የሕክምና ተቋማትን በተመጣጣኝ ዋጋ ለማሟላት እና የመድኃኒት ስርጭት በህመም የተጠቁ ቦታዎች ብቻ እንዳስፈላጊነቱ የሚደርሱበትን መንገድ ለማዳበር ያጠቅማል።